logo
Lakroan'i Madagasikara
HAFATRY NY FEM

“Ny Fanahy Fahamarinana no hitari-dalana anareo amin’ny marina rehetra” (Jo 13, 20)

admin il y a 4 mois

Indro ny Hafatry ny Fivondronamben'ny Eveka eto Madagasikara taorian'ny fivoriana fanaon'izy ireo isan-taona ho an'it taona 2021 ity ary izay natao tamin'ny alalan'ny visio conférence.

“Ny Fanahy Fahamarinana no hitari-dalana anareo amin’ny marina rehetra”  (Jo 13, 20)

HAFATRY NY FIVONDRONAMBEN’NY EVEKA ETO MADAGASIKARA

 

“Ny Fanahy Fahamarinana no hitari-dalana anareo amin’ny marina rehetra” (Jo 13, 20)

 

            Ho an’ny mpino katolika manerana ny Nosy

Ho an’ny vahoaka malagasy sy ny tsara sitrapo rehetra,

                        Homba anareo anie ny Fiadanana!

 

Ry havana,

Hafaliana ho anay Evekan’i Madagasikara ny nihaona tamin’ny alalan’ny « vidéoconférence », nifampizara vaovao sy nifampidinidinika. Isaorana Andriamanitra fa mafy orina ny finoantsika na dia eo aza ny fitsapana manohintohina ny fiainana ny maha zanak’Andriamanitra antsika. Amin’izao Pantekôty 2021 izao dia tianay Raiamandreninareo ny mitondra hafatra amin’ny maha-dimbin’ny Apostoly anay, manohy ny iraka nankinina amin’ny Eglizy Reny, sady Mpampianatra no Mpaminany.

Vaovao mahafaly lehibe ho antsika mianakavy ny nanendren’ny Papa Fransoa ho Evekan’i Tsiroanomandidy an’i P. Gabriel Randrianantenaina. Trotrointsika am-bavaka ny handraisany ny Sakramentan’ny Fandraharahana Masina eo amin’ny laharan’ny Eveka ny alahady 11 jolay 2021 izao any Tsiroanomandidy. Miarahaba ny diosezin’i Tsiroanomandidy nahazo Mpiandry Ondry vaovao ary mankasitraka ny Papa Fransoa nitsinjo ny Eglizy eto Madagasikara. Ivavahana mafy koa mba hahazo ny anjarany tsy ho ela ireo diosezy mbola kamboty.

.

FIATREHANA NY ADY AMIN’NY VALAN’ARETINA COVID 19

Mitohy ny ady amin’ity fahavalo tsy hita maso ity. Rahoviana no hifarana ? Isaorana ny rehetra tsy kivy ary tsy miraviravy tànana. Mitondra am-bavaka ireo rehetra lavo isika. Mampionona ny fianakavian’izy ireo. Mankahery ireo diosezy sy fikambanan-drelijiozy namoy ny mpikambana tao aminy sy ireo mpitondra fivavahana amin’ny fiangonana rahavavy. Mirary soa ihany koa ho an’ireo mbola marary mba hahita fahasitranana haingana. Tsarovy fa  ny Eglizy dia mitondra isan’andro eo amin’ny tenany ny ratra mahazo ny zanak’olombelona[1].

 

Fanehoam-pisaorana sy fankasitrahana

Manoloana izao ady sarotra izao dia mankasitraka ny fitondram-panjakana izahay. Tsy mitsahatra tokoa izy ireo mikaro-bahaolana manoloana ny zava-miseho isan-karazany eto amin’ny firenena. Ankasitrahana ny fanafarana ny vaksiny sy ny fanomezan-danja ny fikarohan’ny manam-pahaizana mamoaka fanafody avy amin’ireo harena voajanahary eto amintsika. Afaka misafidy an-kalalahana ny rehetra amin’izay fomba entiny miaro tena amin’ny valan’aretina.  Isaorana koa ny famatsiana ara-pitaovana sy ara-panafody ary ny fanohanana ny mpiasa any amin’ireo tobim-pahasalamana tsy miankina izay mandray an-tanana ihany koa ireo mararin’ny Covid 19. Irariana mba hihatra any amin’ny faritra rehetra manerana ny nosy izany.

Isaorana ianareo mpitandro ny filaminana izay voatery miloloha rano roa siny dia ny asa fampandriana fahalemana sy ny asa fampanarahana ireo fepetra ara-pahasalamana amin’izao hamehana izao ; eny hatramin’ny fitaterana sy fitsaboana ny marary aza. Deraina manokana koa ianareo mpisehatra rehetra amin’ny fahasalamana izay manao vy very ny ainareo, miatrika mivantana ny valan’aretina sy mifanerasera amin’ireo marary. Soa ny ataonareo rehetra ka rariny ny hanomezana anareo fanampiana manokana manoloana ny hasarotry ny asanareo.

 

Antso ho amin’ny filaminana sy fiaraha-mientana

Korontana miteraka fahasahiranana mafy no entin’ity valan’aretina ity. Tsy misy afabela amin’izany ny firenena eto ambonin’ny tany. Hita fa manova tanteraka ny fomba fiaina sy ny fifandraisan’ny samy olombelona izy ity. Ady iombonana no atao ka anaovanay antso avo amin’ny olona rehetra tsara sitrapo. Aina no arovana ka aoka ny rehetra hanaraka antsakany sy andavany ireo fepetra ara-pahasalamana. Maharary ny fiantraikan’ny fepetra raisina izay mety tsy ho lavorary tanteraka kanefa arakaraka ny iarahantsika mientana no mety hanafaingana ny fiverenan’ny fiainana amin’ny laoniny. Aoka tsy ho ny tahotra no hanery antsika amin’ny fanatanterahana izany.

Miatrika ady isika ka adidin’ny fitondram-panjakana foibe ny manome ny paikady  ankapobeny. Tena ilaina koa anefa  ny fiaraha-midinika amin’ireo Ray aman-dreny isan-tsokajiny sy ireo herivelona amin’ny fepetra raisina isam-paritra. Tsy mitovy mantsy ny fisehoan-javatra amin’ny faritra tsirairay, eny na ny zava-misy antanan-dehibe sy ambanivohitra aza.  Fanirianay ny mba hahafahan’ny Eglizy sy ny sekoly any ambanivohitra tsy ahitana trangan’aretina misokatra malalaka.

Iangavianay an-tanan-droa ny hampitsaharana ny fifandrangitana ara-politika, ny fambolena korontana tsy hitondra vokatsoa velively sy ny fanararaotana izao vanim-potoana sarotra izao hikatsahana tombontsoa manokana. Koa andeha re haverina ny firaisan-kina sy ilay “fihavanana”, soatoavina tena malagasy nimatimatesan’ny ntaolo fahiny.

Mampalahelo ny mahita sy mandre fa na dia ao anatin’izao ady sarotra izao aza dia misy foana ny mahita hirika hanaovana kolikoly sy fanararaotana amin’ny sehatra sy ny ambaratonga samihafa. Dia tsy ho afaka amin’izany toetsaina mamohehatra izany mihitsy ve isika? Koa miantso ny feon’ny fieritreretan’ny tsirairay fa tsy ho tafarina mihitsy ny fiainan’ny Malagasy raha mbola tsy voafehy ny kolikoly sy ny fitiavan-tena mahazatra.

Manana adidy lehibe amin’izany ny asa fampielezam-baovao izay sady sarobidy no saro-pady natao hanampiana sy hanabeazana ny vahoaka. Hajao ny etika sy deôntôlôjian’ny asanareo fa aza manaiky ho difotry ny tambajotran-tserasera baranahiny. Aoka mba ho sehatra hanambarana ny vaovao tena izy sy voamarina ny fitaovam-pifandraisanan’ny mpiara-belona ka hahatonga ny rehetra ho mpandala ny fihavanana.

 

NY FANABEAZANA

Anisan’ny sehatra voatohintohina mafy amin’izao hamehana ara-pahasalamana izao ny lafiny fanabeazana izay iankinan’ny ho avin’ny taranaka ! Laharam-pahamehana koa anefa ny fitandroana ny aina. Ao anatin’izao hamehana izao koa dia misy ireo programa sy pedagojia vaovao toa asisika, manahirana ny maro. Koa miantso fifanatonana izahay Raiamandreninareo. Tena zavadehibe ny fiaraha-midinika matotra hirosoana amin’ny fanapahan-kevitra tena izy.

 Angatahinay ny mba hijerena akaiky ny fanohanana araka izay azo atao ireo sekoly tsy miankina izay tena mandray anjara lehibe amin’ny fanabeazana ny zana-bahoaka nefa dia mandray ny kihony tokoa amin’ny fotoana tsy maintsy anakatonana ny sekoly.

Mitodika aminareo mpianatry ny onivesite izahay Raiamandreninareo. Ara-drariny ny fitakiana atao raha misy zavatra manahirana nefa aoka halavirina ny fanaovana herisetra, ny fanelingelenana ny fiainan’ny mpiara-monina sy ny fanimbàna ny fananana iombonana. Mifanohitra tanteraka amin’ny soatoavina takian’ny fanabeazana ho olom-pirenena vanona izany. Aoka ianareo hifantoka tsara amin’ny fanomanana amim-pahamendrehana ny ho avinareo fa izany no andrasan’ny ray aman-dreninareo aminareo.

Mitodika aminareo mpitantana sy mpanabe eny amin’ny  Anjerimanontolo koa izahay. Sarobidy sy saropady ny asa fanabeazana amin’ireny toerana ireny, toerana heverina fa hivoahan’ireo olomangan’ny firenena rahatrizay. Aoka mba tsy ho fampitam-pahaizana ara-tsaina fotsiny ny Anjerimanontolo fa ho fampitàna koa ireo soatoavina sy fahendrena maha-olom-banona sy maha-malagasy. Tsy tokony ho hita any amin’ny Anjerimanontolo ny fanaovana kolikoly sy ny fampiasana ny tanora ho fitaovana ara-politika na ho fitaovana ho amin’ny tombontsoa manokana. Tokony ho ohatra amin’ny firaisankina sy fihavanan’ireo foko samihafa eto amin’ny nosy ihany koa ny Anjerimanontolo.

 

NY TONTOLO IAINANA

Efa loza mihatra mihintsy ny fahasimban’ny tontolo iainana. Hita miharihary izany amin’ny fiovaovan’ny toetr’andro sy ny fisehoan’ireo loza vokatry ny fikorontanan’ny zavaboary : haintany, tondra-drano, fihotsahan’ny tany,  havandra, .... sns. Manaitra antsika ny Papa Fransoa fa “raha ny fandehan’izao zava-misy ankehitriny izao no mitohy dia fiovàna toetr’andro tsy mbola fahita sy fahapotehan’ny rohi-piainana voajanahary tsy roa aman-tany no hitranga, amin’ity taonjato diavintsika ity, ary hahatsiravina ny vokatr’izany ho antsika rehetra.”[2] Misy ny haintany mafy miteraka kere any atsimo nefa koa i Madagasikara manontolo dia mahatsapa ny tsy fahampian’ny rotsak’orana. Raha izao no mitohy, tsy ho ela dia hahenika ny Nosy ny kere.

Nifandrimbonana ny fambolen-kazo sy ny fanadiovana ary ny fikajiana ny tontolo iainana fa “tranobe iombonana”[3]. Tena tsy mikely soroka ireo tompon’andraikitra hampahomby ny ezaka natao. Misongadina ny ezaka vita kanefa indrisy fa toa herim-po very maina. Mbola mahazo vahana ny doro tanety sy ny fitrandrahana tsy voahevitra ireo faritra arovana. Miharîtra ireo loharano. Ho zava-poana ny ezaka atao rehetra raha tsy miova fenitra isika.

Koa manao antso avo amin’ny vahoaka rehetra any ifotony izahay mba hanara-maso sy hiaro ireo hazo novolena ary  hanaja sy hikoja ireo ala sisa tavela. Aoka samy hahatsiaro tena ho tompon’andraikitra isika amin’ny fikajiana ny tontolo iainana sy ny fanabeazana ny taranaka amin’izany. Ny  aintsika sy ny ain’ny taranaka mihintsy anie no tandindomin-doza e! Adidintsika olombelona ny fikajiana sy fikolokoloana ny zavaboary.  “Ny hampalefaka ny fiantraikan’ny korontana miseho ankehitriny dia miankina amin’izay ataontsika dieny izao, indrindra raha mba sainintsika fa ireo izay hizaka ny voka-dratsy dia hametraka ny andraikitra amintsika”[4]. Voaantso ho mpitandrina ny asan-tanan’Andriamanitra[5] isika koa natao “hanjaka” fa tsy hanjakazaka, natao hikolokolo fa tsy hanimba.

 

NY FANDRIAM-PAHALEMANA

Ny fandriam-pahalemana no antoky ny fampandrosoana sy ny fiadanan’ny vahoaka na an-tanan-dehibe na ambanivohitra. Kanefa mbola maro no mandry tsy lavo loha noho ny tahotra sy horohoro. Efa hita ny ezaka ataon’ny mpitandro filaminana hamongotra ifotony ny tambazotra mpandroba ny vahoaka sy mpanao takalon’aina, ampian’ny fiaraha-mientana amin’ny vahoaka any ifotony. Mankasitraka ny fahafoizan-tena asehonareo na mihatra aman’aina aza izany indraindray.

 

Ombanay manana ny hetahetan’ny vahoaka ny amin’ny fampitomboana sy fampitaovana ny mpitandro filaminana any amin’ny faritra rehetra mba ho voasoroka mialoha ny asa ratsy ka tena hilamin-tsaina sy ho afaka mamokatra tokoa ny vahoaka. Anaovanay antso avo ny hamongorana ny kolikoly sy hampanjakana tanteraka ny fahamarinana eny amin’ny sehatry ny Fitsarana mba tsy hampandeha ila ny ezaka atao. Andrasana fatratra  ny hahatratrarana ireo mpibaiko sy mpaniraka any ambony mamorona sy mamatsy fitaovana ireny tambazotran-jiolahy ireny mba hahafongotra azy ireny tanteraka.

 

NY FAMPANDROSOANA ANKAPOBENY

Hita ny ezaka fampandrosoana amin’ny alalan’ireo fotodrafitr’asa maro. Angatahina anefa ny hanamafisana ny fanaraha-maso ireo nahazo ny tolotr’asa mba ho vita ara-potoana ary mba ho zavatra tsara sy maharitra holovain-jafy no hipetraka. Be ny tandrametaka amin’ny fanarenana ireo làlana simba ka toa very maina ny volam-bahoaka nampiasaina tamin’izy ireny. Angatahina ny fanafaiganana ny fanatsarana ireo lalam-pirenena potika izay efa tena mampijaly ny vahoaka. Irarianay ny hijerena ny laharam-pahamehana amin’ireo fampandrosoana miantraika mivantana amin’ny fiainan’ny vahoaka. 

Hoy ny Papa Fransoa: Mila « politika lavorary » hitondra amin’ny « firahalahiana sy fifankatiavana eo amin’ny fiarahamonina » ny firenena tsirairay avy mba hahatonga antsika ho fianakaviambe tokoa miara-miaina eto amin’ity Tranobe iombonana  ity. Tsy inona io « politika lavorary » io fa ny fahafoizana sy ny fanompoana ao anatin’ny fahamarinana sy fikatsahana ny soa iombonana [6].

 

ANTSO HO AMIN’NY FANANTENANA SY FINOANA ARY VAVAKA

Ry havana, efa niverimberina teo amin’ny tantara ny areti-mandringana toy izao. Na ireo vahoakan’Andriamanitra tao amin’ny Testamenta Taloha aza dia efa nisedra izany[7]. Efa maro koa ny areti-mandoza nandalo tamin’ireo taonjato nifandimby. Tsarovy anefa fa tsy tompon’ny teny farany velively ny ratsy. Ny loza toy izao indrindra no tokony hampitodika antsika amin’Andriamanitra. Matokia fa efa tandindon’i Kristy nofantsihana teo amin’ny Hazofijaliana ilay bibilava varahina natsangan’i Moizy sy nobanjinin’ireo voakaikitry ny bibilava ka nahasitrana azy[8]. Eny, mampivarahontsana tokoa ankehitriny ny kaikitra mahafaty entin’ity areti-mandringana ity. Koa banjino i Kristy Voafantsika, efa nitondra ny rofintsika sy nandresy ny ratsy rehetra. Izy ilay nandresy ny fahafatesana sy miantso antsika handray anjara amin’ny Fandreseny. Izao no fotoana iverenantsika indray amin’ny làlan’ny fibebahana, hanamafisana ny finoana sy fanantenana ary hiainana ny tena fitiavana.

Natokan’ny Papa Ray Masina ho taona manokan’i Masindahy Josefa[9] sy ho taonan’ny fianakaviana[10] moa ity taona ity. I Masindahy Josefa ilay Ray Mpitaiza ny Zanak’ Andriamanitra sy Mpiaro ny Eglizy maneran-tany. Izy ilay lehilahy marina, olon’ny fahanginana kanefa olon’ny asa ihany koa. Lohan’ny Fianakaviana Masina izy, Ray be hamorampo, feno fanekena sy be herimpo[11] ka modely sy mpiaro antsika. Tsy havelantsika handalo fotsiny izao fotoana izao fa araraotintsika hambolena sy hiainana ireo hatsaram-panahy tena kristianina hita tao aminy. Mila Ray mahatoky sy marina tahaka an’i Masindahy Josefa izao vanim-potoana iainantsika izao. 

Hiara-mitalaho ny herin’ny Fanahy Masina isika hankahery antsika amin’izao ady sarotra izao. Hihanta koa ny fiarovan’i Masina Maria amin’izao volana anajana azy manokana izao, sy Masindahy Josefa ary amin’ny olomasina sy ireo olontsambatr’i Madagasikara. Efa misy ireo “rojom-bavaka” sy “vavaka totoafo” anentanan’ny Papa Ray Masina ka ataon’ny isan-diosezy sy ireo rantsa-mangaika ato amin’ny Eglizy. Amporisihina isika mba hivelona amin’ny herin’ny vavaka mihitsy fa tsy hijanona amin’ny endriky ny fitiavam-bavaka fotsiny[12]. Mivavaha, tsy amin-tsentom-po fotsiny fa amin’ny fiankinana tanteraka amin’ilay “Mahefa ny zavatra rehetra”.

Mankahery sy mitsodrano anareo izahay Eveka Raiamandreninareo eo am-piatrehana izao fitsapana lalina mandalo amin’ny fiainantsika izao.

 

 

Antananarivo faha-19 mey 2021

Fahatsiarovana ny Olontsambatra Frera Raphael Louis Rafiringa.

 

Son Éminence le Cardinal Désiré TSARAHAZANA, Arsevekan’i Toamasina,

                          Filohan’ny Fivondronamben’ny Eveka eto Madagasikara

Son Exc. Mgr Marie Fabien RAHARILAMBONIAINA, Evekan’i  Morondava, Filoha lefitra

Son Exc. Mgr Jean Claude RANDRIANARISOA, Evekan’i Miarinarivo, Sekretera Jeneraly

Son Exc. Mgr Benjamin Marc RAMAROSON, Arsevekan’Antsiranana,

        Administrateur apostolique d’Ambanja

Son Exc. Mgr Odon Marie Arsène RAZANAKOLONA, Arsevekan’Antananarivo

Son Exc. Mgr Filgence RABEMAHAFALY, Arsevekan’i Fianarantsoa,

Son Exc. Mgr Fulgence RABEONY, Arsevekan’i Toliary

Son Exc. Mgr Georges Varkey PUTHIYAKULANGARA,  Evekan’i Port-Bergé

Son Exc. Mgr Marcellin RANDRIAMAMONJY, Evekan’i Fenoarivo Atsinanana

Son Exc. Mgr Jean de Dieu RAOELISON, Evekan’Ambatondrazaka

Son Exc. Mgr Rosario  VELLA, Evekan’i Moramanga

Son Exc. Mgr Gustavo Bmbin ESPINO, Evekan’i Maintirano,

                      Administrateur Apostolique de Mahajanga

Son Exc. Mgr Philippe,RANAIVOMANANA Evekan’Antsirabe

Son Exc. Mgr Fidelis RAKOTONARIVO, Evekan’Ambositra

Son Exc. Mgr José Alfredo CAIRES DE NOBREGA, Evekan’i  Mananjary,

Son Exc. Mgr Fulgence RAZAKARIVONY, Evekan’Ihosy

Son Exc. Mgr Gaetano DI PIERRO, Evekan’i Farafangana

Son Exc. Mgr Zygmunt ROBASZKIEWICZ, Evekan’i Morombe

Son Exc. Mgr Vincent RAKOTOZAFY, Evekan’i Tolagnaro

Son Exc. Mgr Jean Pascal ANDRIANTSOAVINA, Eveka mpanampin’Antananarivo

Son Exc, Mgr Gabriel RANDRIANANTENAINA, Eveka voafidy ho an’i Tsiroanomandidy

Rév P. Jean Claude RAKOTOARISOA, Administrateur diocésain de Tsiroanomandidy

Son Exc. Mgr Raymond RAZAKARIVONY, Evêque Emérite de Miarinarivo

Son Exc. Mgr Joseph Donald Léo PELLETIER, Évêque Émérite de Morondava

Son Exc. Mgr Michel MALO,  Evêque Emérite d’Antsiranana

Son Exc. Mgr Armand TOASY, Evêque Emérite de Port-Bergé

Son Exc. Mgr Antoine SCOPELLITI, Evêque Emérite d’Ambatondrazaka

 


[1] Cf. Vatican II, Constitution Apostolique Gaudium et Spes, n°1.

[2] Pape François, Lettre Encyclique Laudato si’, n° 24.

[3] Ibid., n° 03.

[4] Ibid, n° 161.

[5] Ibid, n°217

[6] Cf. Pape François, Lettre Encyclique, Fratelli Tutti, n° 5.

[7] Cf. 2 Sam 24, 15-25.

[8] Cf. Fan 21, 6-9.

[9] Taona manokan’i Md Josefa : 08/12/20 – 08/12/21.

[10] Taonan’ny Fianakaviana : 19/03/21 – 06/06/22.

[11] Cf. Pape François, Lettre Apostolique, Patris corde, n°2-4

[12] Cf. 2Tim 3,5.


Partager l'article:

Lakroa en direct
  • 31 Aug. 2021 - 09:26-

    Fahatezeran’ny filoham-pirenena Andry Rajoelina teo Ivato. Tafaverina ny alatsinainy 30 aogositra teo ny filoha Rajoelina rehefa namita iraka ekonomika sy diplomatika tany Frantsa. Niara-dia tamin’ny mpilalao Barea sasay ny tenany. Nanao vaan-dresaka fohy tamin’ny mpanao gazety ny tenany teo ampahatongavana teo Ivato. Naneho ny hatezerany tamin’ny mpikambana ny FMF ny tenany (Federasiona Malagasy Football) izay nambarany fa nisakana ny fahafahan’ny mpijery manatrika ny alalan’ny Barea ny 2 spetambra. Hahita izay nanao sonia iny taratasy iy hoy izy.

  • 31 Aug. 2021 - 09:26-

    Fitokanana ny Kianja Barea Mahamasina. Nambaran’ny filoha nandritra ny tafa fohy ntaony  ho an’ny mpanao gazety teny Ivato fa ho tanterahina ny 4 septambra izao ny fitokanana ny Kianja Barea izay nokasaina natao ny 2 septambra. Ity kianja monisipaly ity dia nohavaozina nanomboka tamin’ny fiandohan’ny taona 2020, mitentina 77 tapitrisa dolara avy amin’ny volam-panjakana madiodio, araka ny nambara tamin’izany fotoana.

  • 31 Aug. 2021 - 09:25-

    Famindram-pitantanana teo amin’ny Praiminisitra sy ny minisitry ny harena ankibonan’ny tany teo aloha. Notontosaina tamin’ny 23 aogositra 2021 ny famindram-pitantanana teo amin’ny Praiminisitra Ntsay Christian sy ny minisitry ny harena an-kibon’ny tany teo aloha Ravokatra Fidiniavo. Ny Praiminisitra izany no mitantana ity minisitera ity taorian’ny fametram-pialan’ny minisitra Brice Randrianasolo telo andro taorian’ny nanendrena azy tamin’ny 15 aogositra 2021.

  • 31 Aug. 2021 - 09:25-

    Fahazoan’ny mpitsara bakalorea any Antsiranana vola tamin’ny faritra sy kaominina. Nanolotra vola ho an’ireo mpitsara fanadinana bakalorea izay nanao fitokonana ny governoran’ny Faritra Diana sy ny ben’ny tanànan’ny kaominina ambonivohitra Antsiranana tamin’ny 23 aogositra 2021. Mitentina 34 tapitrisa Ariary ny avy avy amin’ny governora ary 16 tapitrisa Ariary ny avy amin'ny ben’ny tanàna. Nilaza ny tsy hitsara manko ireo mpitsara raha tsy voaloa ny tambim-pitsaran’izy ireo teo aloha. Ny minisiteran’ny fampianarana ambony sy ny fikarohana siantifika anefa dia efa nilaza, araka ny fampahafantarana nataony tamin’ny 17 aogositra fa efa nalefa any amin’ny oniversite isanisany ny vola tambin-karaman’ireo mpitsara ny fanadinana bakalorea 2020.

  • 31 Aug. 2021 - 09:25-

    Fivoaran’ny ‘covid-19’ sy ny hamehana ara-pahasalamana. Tsikaritra ho vitsy ny tranga vaovao amin’ny ‘covid-19’ raha mitaha amin’ny fitiliana atao tamin’iny herinandro iny, fa misy ihany ny tranga ahitam-pahasarotana. 3/351, 5/578, 3/845 ohatra ny tranga vaovao tamin’ny fitiliana natao tamin’ny 26, 27, ary 28 aogositra. Ny 23 marsa 2020 ka hatramin’ny 27 aogositra 2021, miisa 241 052 no fitambaran’ny fitiliana natao, miisa 955 ireo lavo, miisa 42 862 ireo tranga ka ny 42 566 no sitrana araka ny antotanisa ofisialy avy amin’ny minisiteran’ny fahasalamam-bahoaka. Mbola ao anatin’ny hamehana ara-pahasalamana i Madagasikara raha ny didim-panjakana navoaka tamin’ny 22 aogositra 2021, ary mipetraka ireo fepetra sakana samihafa.

  • 31 Aug. 2021 - 09:24-

    Filaharana haka tapakila hidirana ao Mahamasina. Ho tokanana amin’ny 2 septambra, andro hanatanterahana ny lalao hifanandrinan’i Barea Madagasikara sy ny ekipan’i Bénin amin’ny fifanintsanana hiadiana ny amboara eran-tany 2022 ny kianja Barea ao Mahamasina, araka ny fandaminana avy amin’ny prezidansa nampitaina tamin’ny fiandohan’ny herinandro lasa teo. Filaharana lava hatramin’ny vao maraina no hita ny alakamisy 26 sy zoma 27 aogositra mba haka ny tapakila hidirana ao Mahamasina, hijery baolina sady hanatrika ny fitokanana ny kianja.

  • 31 Aug. 2021 - 09:24-

    Fandavan’ny CAF ny hanatrehan’ny mpijery ny lalao ao Mahamasina. Nolavin’ny CAF (Confédération africaine de football) ny fangatahan’ny sekretera jeneralin’ny FMF (Fédération malagasy de football) ny hahafahan’ny mpijery miisa 1500 hanatrika ny lalao baolina kitra hatao ao Mahamasina amin’ny alakamisy 2 septambra 2021, ao anatin’ny fifanintsanana hiadiana ny amboara eran-tany 2022 hatao any Qatar. Araka ny fampatsiahivan’ny CAF ao amin’ny valim-pangatahan’ny FMF tamin’ny 27 aogositra, dia araka ny lamina napetraky ny CAF sy ny FIFA ny tsy hanatrehan’ny mpijery ny lalao noho ny valanaretina ‘covid-19’.

  • 31 Aug. 2021 - 09:23-

    Hetsiky ny RMDM Frantsa sy fisamborana/ famotsorana an’i Fanirisoa Ernaivo. Nandritra ny dian’ny filoham-pirenena malagasy tany Paris no nisian’ny hetsiky ny rodoben’ny mpanohitra RMDM Frantsa tarihin’i Fanirisoa Ernaivo izay mitsikera hatrany ny fitantanan’ny filoha Rajoelina sy mitaky ny fialany. Nandritra ny fihaonana tamin’ny Medef ny 25 aogositra, dia nisy ny fisamboran’ny polisy frantsay ity mpitarika ny RMDM Frantsa ity noho ny vaovao nampitaina tamin’izy ireo fa hoe mitondra fitaovam-piadiana izy saingy navotsotra ihany satria tsy nahitana izany tany aminy. Nambara ihany koa ny fisian’ny ‘mandat d’arrêt international’ hisambotra azy saingy tsy azo notanterahina izany raha ny nambaran’ny nokasaina hosamborina satria mpialokaloka politika no maha any azy. Voalaza fa ‘mandat d’arrêt’ nosoniavin’ny minisitry ny raharaham-bahiny Patrick Rajoelina tamin’ny 16 aogositra izany. Ny minisitry ny fitsarana ankehitriny Imbiky Herilaza dia nanamafy fa didim-pitsarana efa nivoaka ny fisamborana azy, nilaza izy fa hifampiraharaha amin’ny fanjakana frantsay ny fanjakana malagasy ny hisamborana sy hampodiana an’i Fanirisoa Ernaivo aty Madagasikara.

  • 31 Aug. 2021 - 09:23-

    Vidin-javatra midangana sy ny minisitera. Nametraka ny tokony ho saran’ny entana sasantsasany ilaina andavanandro ato anatin’ny enim-bolana ny minisitry ny indostria sy ny varotra ary ny fanjifana Edgard Razafindravahy. Tamin’ny 26 aogositra teo no nitondrany ny fanazavana momba izany. Anisan’izany ny menaka fihinana « huile de palme » izay tsy tokony hihoatra ny 6000 Ariary ny litatra, ny menaka soja ‘en vrac’ tsy tokony hihoatra ny 7000 Ariary ary ny anaty tavoahangy mihidy tsy hihoatra ny 7500 Ariary, ny vary tsy tokony hihoatra ny 2300 Ariary ny kilao, ny siramamy tsy tokony hihoatra ny 2600 Ariary ny kilao, torak’izany koa ny lafarinina tsy tokony hihoatra ny 2600 Ariary ny kilao, ny arina fandrehitra tsy tokony hihoatra ny 23 000 Ariary ny gony. Mbola lavitry ny vidiny teo aloha izay efa tsy zakan’ny ankamaroan’ny olona ireo raha ny fanehoan-kevitry ny olona satria tany amin’ny 5000 Ariary ny litatry ny menaka taon-dasa. Ny filoha malagasy moa dia nanome andro telo hamahana ny olan’ity fidangan’ny vidin’entana ilaina andavanandro ity tamin’ny kabariny saingy tsy tafa izany raha ny zava-misy.

  • 31 Aug. 2021 - 09:23-

    Praiminisitra nanao vakisiny. Nanao vaksiny fanefitry ny ‘covid-19’ ny praiminisitra Ntsay Christian tamin’ny alakamisy 26 aogositra teo. Tao amin’ny hopitaly Befelatanana no nanaovana vaksiny azy tamin’ilay atao hoe ‘Johnson & Johnson’, tsindrona indray mandeha. Nilaza ho fitaratra ho an’ny vahoaka ny praiminisitra tamin’ny nanaovana izany vaksiny izany.

  • 31 Aug. 2021 - 09:22-

    Filoham-pirenena malagasy sy ny Medef ary ny fihaonana tamin’ny filoha frantsay. Nanomboka tamin’ny talata 24 aogositra 2021 tany Paris ny fihaonan’ny vondron’ny mpandraharaha frankofonina ao amin’ny Medef nandraisan’ny delegasiona malagasy anjara notarihan’ny filoham-pirenena malagasy Andry Rajoelina. Taorian’izany fihaonana izany ihany koa no nisian’ny fihaonan’ny delegasiona notarihin’ny filoha tamin’ireo malagasy sasany any ivelany, maherin’ny 1000 tao amin’ny ambasady malagasy. Nisoratra anarana mialoha ireo nanatrika izany. Tombanana ho eo amin’ny 140 000 eo ho eo ireo malagasy any Frantsa raha ny antotanisa fantatra. Ny 27 aogositra dia nihaona manokana tamin’ny filoha frantsay Emmanuel Macron ny filoha malagasy, fa nialoha izany nisy ny kabary fohy nifandimbiasan’izy ireo, niresahana ny fiaraha-miasan’ny roa tonta. Miely amin’ny fampitam-baovao samihafa sy tambajotra sosialy ny fizotran’ireny fihaonana ireny.

  • 23 Aug. 2021 - 10:48-

    Fanamasinana diakra sy pretra redantorista. (Fiainam-pinoana katolika). Mitohy hatrany ny fanamasinana pretra sy diakra manerana ny diosezy samihafa eto amin’ny Nosy, eo anivon’ny Fiangonana katolika. Taratry ny fahaveloman’ny finoana sy firoborobon’ny fiantsoan’Andriamanitra izany. Anisan’ny tamin’ny faran’ny herinandro teo ny tao amin’ny diosezin’Antananarivo, tao Andempona Alasora ny alahady 22 aogositra, notarihan’ny arseveka Odon Razanakolona sy Mgr Rosario Saro. Nanaovana fanamasinana diakra sy pretra redantorista miisa 16 mirahalahy. Mahatratra 30 ny fanamasinana manerana ny diosezy eto amintsika raha ny nambaran’ny arseveka. Misy ny efa vita tamin’iny volana jolay iny toy ny an’ny lasalety tany Antsirabe, ny an’ny zezoita tao Antananarivo, fa mbola ho avy koa ny an’ny hafa.

  • 23 Aug. 2021 - 10:47-

    Filoha mitantana ny FJKM. Voafidy indray ho filohan'ny birao foibe FJKM ny mpitandrina Dr Irako Andriamahazosoa Ammi. Efa-taona no haharetan’ny maha filoha azy. Nandritra ny sinoda lehibe faha-19 natao tao Sambava (11-18 aogositra 2021) no nanatanterahana ny fifidianana ny filoha sy ny mpikambana mandrafitra ny birao foibe.

  • 23 Aug. 2021 - 10:46-

    Olan’ny tambin-karaman’ny mpitsara bakalorea any Antsiranana. Mikatso ny fitsarana ny taratasim-panadinana bakalorea any Antsiranana noho ny fitokonan’ireo mpampianatra mpitsara hatramin’ny nahavitan’ny fanadinana bakalorea tamin’ny 18 aogositra. Mitaky ny handoavana ny tambim-pitsarana tamin’ny 2020 izy ireo vao hiroso amin'izany. Tsy nisy akony ny fitakiana hatramin’ny 20 aogositra teo. Manoloana izany, mametra-panontaniana ny ray amamn-dreny ny alehan’ireny saram-pisoratana anarana ireny. Olana iraisan'ny mpitsara bakalorea  maneran'ny  Nosy izy io.

  • 23 Aug. 2021 - 10:45-

    Fandoavana ny volan’ny mpandraharaha mpanao lalana. Nanipy teny tamin’ny minisitry ny asa vaventy Hatrefindrazana Jerry ny minisitra Hajo Andrianainarivelo mba handreseny lahatra ny filoham-pirenena hanao sonia ny taratasy hahafahana mamoaka ny volan’ireo mpandraharaha amin’ny asa vaventy mbola tsy voaloa. Tamin’ny famindram-pahefana teo amin’izy mirahalahy no nitenenany izany. Efa ho herintaona ireo mpandraharaha ireo no tsy nahazo ny volany na dia efa vita aza ny asa, fa miandry ny tombana ataon’ny mpanara-maso ny tetikasam-panjakana. Nomem-pahefana handray anjara amin’ny fanaraha-maso ny tetikasam-panjakana ny goverinora, araka ny didim-panjakana noraisina tamin’ny filan-kevitry ny minisitra ny 18 aogositra 2021. Olom-boatendry hatramin’izao ny governora izay nasolo ny lehiben’ny faritra tokony ho olom-boafidy, araka ny lalàm-panorenana.

  • 23 Aug. 2021 - 10:44-

    Fanesorana ny tale jeneralin’ny tahirim-bolam-panjakana. Maro ny fanesorana sy fanendrena tompon’andraikitra ambony taorian’ny fiovan’ny mpikambana anivon’ny governemanta tamin’ny alahady 15 aogositra 2021. Anisan’izany ny fanafoanana ny didim-panjakana laharana 2019-2217 tamin'ny 11 desambra 2019 izay nanendry ny tale jeneralin’ny Tahirim-bolam-panjakana (trésor public), Ranjalahy Ihajambolatiana. Noraisina tamin’ny filan-kevitry ny minisitra tamin’ny alarobia 18 aogositra 2021 io didim-panjakana io. Naato ihany koa ny fandoavam-bola ankoatra ny karama mandra-panendry ny tale jeneraly vaovao.

  • 23 Aug. 2021 - 10:43-

    Fanitarana ny fe-potoanan’ny hamehana ara-pahasalamana sy fepetra. Araka ny didim-panjakana 2021-848 tamin’ny 22 aogositra 2021, dia mitohy mandritra ny 15 andro ny hamehana ara-pahasalamana noho ny fiarovana ny fahasalamam-bahoaka sy fisian’ny toe-javatra goavana mampisahotaka ny fiainam-bahoaka. Nanao fampahafantarana momba izany ny ao amin’ny fiadidiana ny repoblika, araka ny hita tamin’ny tambajotra sosialy. Mitohy noho izany ny fanajana ny fepetra sakana mahazatra toy ny tsy famoriana olona amina efitra mihidy mihoatra ny 400 sy ny fitandremam-pahadiovana. Eo ihany koa ny fanaovana vaksiny izay efa niditra tamin’ny fanaovana ny andiany faharoa nanomboka tamin’ny 19 aogositra teo.

  • 22 Aug. 2021 - 10:42-

    Lasa any Frantsa ny filoha Andry Rajoelina. Ny sabotsy 21 aogositra 2021 no lasa any Frantsa ny delegasiona tarihin’ny Filoham-pirenena Andry Rajoelina, hihaona amin’ny mpandraharaha frantsay ao anivon’ny MEDEF (Mouvement des entreprises de France). Anisan’ny delegasiona miaraka amin’ny filoha ny minisitry ny raharaham-bahiny Patrick Rajoelina, ny minisitry ny angovo sy ny akoran’afo Andry Ramaroson, ny minisitry ny fizahantany Joël Randriamandrato ary ny minisitry ny asa tanana sy ny haitao Sophie Ratsiraka. Hihaona amin’ny filoha Macron izy ny 27 aogositra ary amin’ny Dispora ny 28 aogositra.

  • 21 Aug. 2021 - 10:40-

    Fidirana sy fivoahana eto Madagasikara. Tonga ny zomà 20 aogositra teny amin’ny seranam-piaramanidina Ivato ny andiany voalohany tamin’ireo malagasy tavela tany Frantsa, araka ny fandaharana nataon’ny fitondram-panjakana. Ny sidina an’ny Air Caraibes no mitatitra ireo nahazo fankatoavana hody aty Madagasikara. Miisa 1500 ireo nahazo fankatoavana hody.

  • 20 Aug. 2021 - 10:22-

    Minisitra nametra-pialana. Nametra-pialana tamin’ny alakamisy hariva 19 aogositra ny minisitry ny harena ankibon'ny tany, Brice Randrianasolo. Telo andro izany no naha minisitra azy. Ary ny minisitra teo aloha efa nofoanana tamin’ny didim-panjakana ny maha minisitra azy no nambara fa mitantana indray ny minisitera.

Du même auteur

newtech
societe

Dans la même rubrique

une
une